Пятніца, 12 Кастрычнік 2018

Сумнік канадзкі хутка пашырае свой арэал у ваколіцах Віцебску

Ацаніць гэты матэрыял
(5 галасоў)
Сумнік канадзкі Сумнік канадзкі

Сумнік канадзкі – інвазійная расьліна, якая зьявілася ў Беларусі на пачатку 20-га стагодзьдзя  як дэкаратыўная ды лекавая, зь цягам часу перакрыжавалася зь мясцовымі відамі і ўтварыла агрэсіўныя і адаптаваныя да мясцовых умоваў гібрыды. Карэспандэнт ВВ наведаў ваколіцы Віцебску, каб на свае вочы спраўдзіць папярэджаньні навукоўцаў ды эколягаў пра небясьпеку, якую нясе шкодная расьліна беларускай флёры.

Дарослы куст сумніку канадзкага ў сваіх суквецьцях утрымлівае больш за 100 000 штук насеньня, усходжасьць якога складае ад 70 да 100 адсоткаў. Дзякуючы сваім марф-фізыялягічным асаблівасьцям насеньне можа распаўсюджвацца на вялікія адлегласьці і прарастаць у неспрыяльных умовах, выцясьняючы ўсе расьліны, уласьцівыя дадзенай мясцовасьці.

Тая акалічнасьць, што мець сумнік канадзкі ў якасьці восеньскай беларускай мімозы на сваіх лецішчах ды ў кветніках ля прыватных хат лічылася калісьці ледзьве ня модай, паспрыяла хуткаму распаўсюду гэтага пустазельля па ўсёй тэрыторыі краіны. І Віцебшчына ў гэтым пляне не выключэньне. У які б бок ад абласнога цэнтру вы ні скіраваліся, яркія суквецьці расьліны будуць вашымі нязьменнымі спадарожнікамі. Дзякуючы чалавечаму невуцтву і абыякавасьці, нібыта радыяцыйны сьлед экалягічнай катастрофы цягнецца жоўтая кветачка ва ўсе бакі ад гораду і пашыраецца год ад году. Асабліва заўважнае гэтае пашырэньне ўздоўж чыгункі, паабапал якой месьцяцца лецішчы і па якой у асноўнай сваёй масе перасоўваюцца дачнікі. Можна меркаваць, што разам з уласьнікамі прыватных хат менавіта яны сталі першымі распаўсюднікамі гэтай агрэсіўнай халеры.

Слушнасьць гэтага меркаваньня пацьвярджае экалягічная сытуацыя ў ваколіцах пасёлку Альгова. Паміж пасёлкам і аднайменным садаводчым таварыствам «Альгова» паўночна-амэрыканскі зялёны агрэсар без усялякага супраціву з боку беларускай прыроды і мясцовага насельніцтва лёгка захапіў некалькі гектараў пустак на ўзгорках і забалочаных участках паабапал дарогі, якая злучае два паселішчы.

Цяпер ужо ані жыхары Альгова, ані дачнікі і ня памятаюць, як і калі трапіў сюды ўпершыню сумнік, ушчыльную падышоўшы да абодвух населеных пунктаў і ўзяўшы іх у неабыякую жоўта-зялёную аблогу. Дзякуючы адсутнасьці інфармаванасьці і нізкай экалягічнай культуры стаўленьне мясцовага жыхарства да агрэсіўнага захопу тэрыторыі досыць памяркоўнае:

– Ён тут даўно.

– Так, дрэнна, але што мы можам?

– У свой час яго прадавалі нават на рынку як лекавую расьліну, – кажуць дачнікі садовага таварыства.

Мясцовыя ўлады таксама ніякай актыўнасьці не праяўляюць. Як той казаў, пакуль не загрыміць, мужык не перахрысьціцца. Сытуацыя падобная да той, якая склалася ў краіне з распаўсюдам баршчэўніку. Спачатку гэтай расьліне дазволілі захапіць вялікія тэрыторыі, прыжыцца ў лесе, і толькі потым пачалі пакрысе змагацца.

Як паведамілі ў Віцебскай раённай інспэкцыі прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяродзьдзя, у раёне нібыта праведзеная інвэнтарызацыя ўчасткаў, зарослых сумнікам канадзкім, і на наступны год нават будуць выдзеленыя пэўныя грашовыя сродкі для барацьбы са шкоднай расьлінай. Праўда, з улікам бюракратычных падыходаў да разьмеркаваньня такіх сродкаў, што існуюць у краіне, спадзявацца на эфэктыўнае іх выкарыстаньне пакуль не выпадае. Эфэкт можа быць дасягнуты толькі ў адным выпадку: калі да змаганьня з распаўсюдам інвазійных расьлінаў будуць далучаная актыўная грамадзкасьць ды валянтэры незалежных экалягічных арганізацыяў.

С. Горкі

1 камэнтар

  • Спасылка на Камэнтар Николай Пятніца, 12 Кастрычнік 2018 Дадаў Николай

    Это отличное растение, замечательный медонос. Ничем оно не хуже наших родных крапивы чертополоха, и чернобыля.

    Паскардзіцца

Пакінуць камэнтар